INFORMACJE •Golub-Dobrzyń – miasto

3 mln zł pożyczki na przedszkole. Co jeszcze w projekcie budżetu Golubia-Dobrzynia?

Miasto opublikowało projekt budżetu na 2027 r. Dochody mają wynieść 96,2 mln zł, a wydatki 99,3 mln zł. Różnicę, ponad 3 mln zł, ma pokryć pożyczka na termomodernizację Przedszkola nr 2. Wyjaśniamy, skąd miasto bierze pieniądze, na co je wydaje, jak projekt wypada na tle tegorocznego budżetu i co musi się stać, zanim radni go uchwalą.

3 mln zł pożyczki na przedszkole. Co jeszcze w projekcie budżetu Golubia-Dobrzynia?
Most Golub-Dobrzyń

Najważniejsze liczby

Projekt przewiduje 96 242 897,31 zł dochodów i 99 256 898,35 zł wydatków. Różnica, czyli deficyt, wynosi 3 014 001,04 zł. Burmistrz Dominika Piotrowska przyjęła w drodze projekt przyszłorocznego budżetu i projekt wieloletniej prognozy finansowej na lata 2027–2041. Oba dokumenty trafiły do Biuletynu Informacji Publicznej.

Na inwestycje miasto chce wydać 14 558 330,25 zł. Prawie połowa tej kwoty, 6 513 329,21 zł, to dalszy ciąg przebudowy Starówki. Na kompleksową termomodernizację Przedszkola Publicznego nr 2 przy ul. Szkolnej, połączoną z instalacją odnawialnych źródeł energii, przeznaczono 3 014 001,04 zł, a na budowę boiska piłkarskiego na terenie OSiR 1 100 000 zł.

To wciąż tylko propozycja. O ostatecznym kształcie budżetu zdecyduje Rada Miasta. Termin sesji budżetowej nie został jeszcze ogłoszony.

Kalendarz: od projektu do uchwały

Terminy wyznacza ustawa o finansach publicznych, według której burmistrz musi do 15 listopada przedłożyć projekt uchwały budżetowej radzie i regionalnej izbie obrachunkowej, która go opiniuje. Razem z budżetem trafia tam projekt wieloletniej prognozy finansowej. Golub-Dobrzyń zmieścił się w terminie: zarządzenie wskazuje 15 listopada jako datę przedłożenia projektu radzie i RIO w Bydgoszczy.

Opinia RIO trafia do radnych przed głosowaniem. Nie jest wiążąca, ale pokazuje, czy budżet jest zgodny z prawem i realny. Rok temu izba zaopiniowała projekt na 2026 r. 27 listopada, pozytywnie, ale z uwagą.

Rada powinna uchwalić budżet przed początkiem roku. W szczególnie uzasadnionych przypadkach prawo pozwala przesunąć ten termin do 31 stycznia. Do tego czasu miasto prowadzi gospodarkę finansową na podstawie projektu. Jeśli do 31 stycznia uchwały wciąż nie ma, budżet ustala regionalna izba obrachunkowa, najpóźniej do końca lutego. Budżet na 2026 r. radni przyjęli 18 grudnia 2025 r.

Projekt zwykle zmienia się, zanim radni go przyjmą. Rok temu zakładał 96 695 147,88 zł dochodów, a w uchwale z grudnia było już 97 601 103,64 zł.

Skąd miasto ma pieniądze

Najwięcej daje podatek dochodowy płacony przez mieszkańców. Kwoty udziałów w PIT i CIT oraz subwencji ogólnej podał Minister Finansów i Gospodarki, a miasto przepisało je do projektu. Od 2025 r. te dochody liczy się według nowej ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, na którą powołuje się uzasadnienie projektu.

  • udział we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT): 41 126 722 zł, czyli 42,7 proc. wszystkich dochodów;
  • subwencja ogólna z budżetu państwa: 13 063 007 zł, czyli 13,6 proc.;
  • podatek od nieruchomości: łącznie 10 450 000 zł, w tym 6 650 000 zł od firm i instytucji oraz 3 800 000 zł od osób fizycznych;
  • dotacje na zadania zlecone przez państwo: 8 049 737,71 zł; dotacje na zadania własne: 2 579 522 zł;
  • opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi: 5 586 398 zł;
  • udział we wpływach z podatku dochodowego od osób prawnych (CIT): 1 935 757 zł.

Drobniejsze pozycje to m.in. podatek od czynności cywilnoprawnych (łącznie 646 000 zł), podatek od środków transportowych (507 000 zł), czynsze za mieszkania komunalne (750 000 zł), opłaty za wyżywienie w szkołach i przedszkolach oraz opłata targowa (128 780 zł).

Dochody majątkowe, czyli przeznaczone głównie na inwestycje, wynoszą 6 612 228,60 zł. Prawie wszystkie pochodzą z zewnątrz. Na Starówkę zaplanowano 1 829 673,93 zł dotacji celowej z budżetu państwa, a na ulicę PTTK 1 827 600 zł z funduszu dróg samorządowych. Na boisko na OSiR ma wpłynąć 1 100 000 zł dotacji z budżetu państwa, a na szkoły 1 044 475,12 zł z programów unijnych, w tym 944 475,12 zł na zagospodarowanie terenu przy SP nr 1. Partnerzy wspólnego zadania „Budowa windy” mają dołożyć 400 000 zł. Ze sprzedaży mienia miasto spodziewa się około 110 000 zł.

Zewnętrzne dochody majątkowe, około 6,5 mln zł, odpowiadają więc mniej więcej 45 proc. planu inwestycji. Nie wszystkie te pieniądze są jednak przypisane do zadań z wykazu na 2027 r., a resztę inwestycji miasto pokrywa z własnych dochodów i pożyczki.

Na co idą pieniądze

Największą pozycją jest oświata. Na szkoły, przedszkola i stołówki zaplanowano 38 467 124,98 zł, czyli blisko 39 proc. wszystkich wydatków. Druga jest gospodarka komunalna i ochrona środowiska z kwotą 15 742 937,21 zł. W tym dziale mieszczą się Starówka, odpady i oświetlenie. Dalej są administracja publiczna (11 794 593 zł), dział „Rodzina”, czyli głównie świadczenia rodzinne (10 212 106,21 zł), oraz pomoc społeczna (8 223 277,71 zł). Na kulturę ma pójść 3 495 000 zł, na kulturę fizyczną 3 446 200 zł, a na transport 2 892 132,54 zł.

Z 83 397 935,56 zł wydatków bieżących ponad połowa, 43 869 456,79 zł, to wynagrodzenia i składki. Świadczenia dla mieszkańców pochłoną 10 532 547,64 zł, a odsetki od długu 1 500 000 zł.

Poza dużymi zadaniami wykaz inwestycji obejmuje m.in. budowę dróg na ulicach Kościuszki (650 000 zł) i PTTK (500 000 zł), windę (500 000 zł), zakup gruntów (350 000 zł), basen przy Zespole Szkół Miejskich (300 000 zł), toaletę w części golubskiej (250 000 zł) oraz budżet obywatelski (210 000 zł).

Samochód dla OSP

W dziale bezpieczeństwa publicznego i ochrony przeciwpożarowej zaplanowano 392 005 zł, wobec 152 500 zł w uchwalonym budżecie na 2026 r. Wzrost to niemal w całości jedna pozycja: 200 000 zł na „wóz strażacki dla OSP w Golubiu-Dobrzyniu”. Formalnie nie jest to wydatek OSP. Miasto zaksięgowało te pieniądze jako wpłatę na państwowy fundusz celowy, w rozdziale dotyczącym komendy powiatowej PSP. Projekt nie podaje, o który fundusz chodzi, a zadania nie ma w wykazie inwestycji miasta.

To istotny punkt w budżecie. O tym jak mieście OSP jest potrzebny samochód świadczą chociażby wydarzenia 15 listopada, gdzie do pożaru w mieście przy ul. Lipnowskiej musiały przyjechać jednostki z Nowogrodu i Olszówki – nie był to pierwszy pożar w mieście w ostatnim czasie gdzie do działań ratowniczo-gaśniczych na terenie miasta zadysponowane zostały jednostki z gminy. Po pozyskaniu samochodu miasto będzie mogło wykorzystać przeszkolonych strażaków będących mieszkańcami miasta co skróci czas podjęcia działań.

Rok do roku

Projekt na 2027 r. porównujemy z budżetem na 2026 r. w wersji uchwalonej przez Radę Miasta 18 grudnia 2025 r. (uchwała nr XXVI/136/2025). W ciągu roku budżet był zmieniany, więc obecny plan na 2026 r. wygląda inaczej.

  • Dochody: 96,24 mln zł wobec 97,60 mln zł, czyli o 1,4 proc. mniej. Spadek wynika z mniejszych dochodów majątkowych (6,61 mln zł wobec 9,84 mln zł). Dochody bieżące rosną z 87,76 mln zł do 89,63 mln zł.
  • Wydatki: 99,26 mln zł wobec 96,52 mln zł, czyli o 2,8 proc. więcej. Bieżące rosną o 3,2 proc., do 83,40 mln zł.
  • Wynik: zamiast nadwyżki 1 081 635,12 zł zaplanowano deficyt 3 014 001,04 zł.
  • Inwestycje: 14,56 mln zł wobec 15,70 mln zł.
  • Udział w PIT: 41,13 mln zł wobec 38,77 mln zł (+6,1 proc.). Udział w CIT: 1,94 mln zł wobec 2,16 mln zł. Subwencja ogólna: 13,06 mln zł wobec 12,38 mln zł.
  • Oświata: 38,47 mln zł wobec 39,12 mln zł. Transport: 2,89 mln zł wobec 6,62 mln zł. Gospodarka komunalna: 15,74 mln zł wobec 10,82 mln zł, głównie z powodu Starówki.

Plan to nie wykonanie. W 2025 r. miasto planowało w uchwale budżetowej nadwyżkę, a w ciągu roku zmieniło plan na deficyt. Ostatecznie, według opinii RIO o sprawozdaniu z wykonania budżetu, zamknęło rok nadwyżką 2 876 293,45 zł. Dochody wyniosły wtedy 88 705 177,85 zł, a wydatki 85 828 884,40 zł.

Dług i pożyczka na przedszkole

Deficyt ma pokryć pożyczka. Według prognozy finansowej miasto zaciągnie ją w Kujawsko-Pomorskim Funduszu Pożyczkowym na termomodernizację Przedszkola nr 2, w kwocie równej deficytowi. Spłata ma przypaść na lata 2028–2031.

Łącznie miasto planuje w 2027 r. przychody na 5 256 132,16 zł. Składa się na nie 4 486 691,91 zł nowych pożyczek i kredytów oraz 769 440,25 zł wolnych środków z lat ubiegłych. Z nowych pożyczek 1 472 690,87 zł pójdzie na spłatę wcześniejszych zobowiązań. Rozchody, czyli spłaty rat starych kredytów i pożyczek, mają wynieść 2 242 131,12 zł.

Na koniec 2025 r. dług miasta wynosił, według RIO, 26 196 414,18 zł, czyli 29,5 proc. wykonanych dochodów. Na koniec 2026 r. prognoza zakłada 28 042 745,45 zł, a na koniec 2027 r. 30 287 306,24 zł. Później dług ma spadać: do 26,99 mln zł w 2028 r. i 22,67 mln zł w 2029 r. Ostatnie raty przypadną według prognozy na 2041 r.

Przy GUS-owskiej liczbie 10 945 mieszkańców z końca 2025 r. daje to około 2 767 zł długu na mieszkańca na koniec 2027 r. Dochody w przeliczeniu na mieszkańca wyniosą około 8 793 zł, a wydatki około 9 069 zł. To nasze wyliczenia, bo liczba mieszkańców w 2027 r. będzie inna.

Czy budżet się domyka

Deficyt nie oznacza, że miasto żyje ponad stan. W projekcie na 2027 r. dochody bieżące przewyższają wydatki bieżące o 6 232 733,15 zł. Prognoza finansowa stwierdza, że miasto zachowuje tę relację, a w całym okresie prognozy spełnia też ustawowy limit spłaty zadłużenia. Ten wskaźnik porównuje raty i odsetki ze średnią z kilku lat nadwyżką dochodów bieżących nad wydatkami bieżącymi, powiększoną o wpływy ze sprzedaży majątku. Deficyt wynika więc z inwestycji. Wydatki majątkowe, 15 858 962,79 zł, są wyższe niż dochody majątkowe i nadwyżka z części bieżącej razem wzięte, a brakuje dokładnie 3 014 001,04 zł.

Co dalej

Teraz projekt oceni RIO w Bydgoszczy. Opinię dostaną radni, a nad budżetem będą pracować komisje Rady Miasta. W listopadzie komisje zajmowały się już zadaniami majątkowymi i stawkami podatków na 2027 r. T

W pozostałych gminach powiatu i w starostwie projekty budżetów na 2027 r. nie pojawiły się do 17 listopada w BIP. Opiszemy je, gdy zostaną opublikowane.

Redakcja

Redakcja

Bądź na bieżąco